Szaty liturgiczne od A do Z — kompletny przewodnik po stroju duchownych. Dzięki niemu poznasz nazwy, znaczenie i kolory każdej szaty: od alby po mitrę. To idealna baza, gdy kompletujesz wyposażenie zakrystii lub dobierasz szaty dla kapłana i diakona.
Alba i stuła — fundament stroju
Alba to długa biała szata do kostek, a stuła to szarfa oznaczająca urząd kapłański. Alba jest zakładana na strój codzienny, a stuła na nią — kapłan nosi ją przez oba barki, diakon przez lewe ramię.
Ornat i dalmatyka — szaty właściwe
Ornat jest szatą do sprawowania Mszy św., a dalmatyka — szatą diakona. Oba elementy dobiera się kolorystycznie do okresu liturgicznego i kompletu celebransa. Ornaty zdobione wizerunkami świętych znajdziesz w kategorii ornaty z wizerunkiem.
Komża, kapa i welon
Komża to skrócona alba używana poza Mszą — noszą ją ministranci, lektorzy i kapłani; kapa zakładana jest w procesjach i adoracji; welon na ramiona służy do błogosławieństwa Najświętszym Sakramentem. To elementy, które uzupełniają strój w różnych okolicznościach liturgii. Strój służby ołtarza — od komży po pelerynkę — rozkładamy na części w poradniku strój ministranta.
Biret, piuska i mitra — nakrycia głowy
Biret to sztywna kwadratowa czapeczka, piuska okrągła, a mitra — wysokie nakrycie biskupa. Kolory nakryć wg godności: czarny kapłan, fioletowy biskup, czerwony kardynał. Czytaj więcej: biret czy piuska.
Amikt, cingulum i kolejność zakładania
Pełny komplet szat kapłana zakłada się w kolejności: amikt (humerał), alba, cingulum, stuła i ornat. Amikt to biała chusta osłaniająca szyję i ramiona pod albą, a cingulum — sznur lub pasek przepasujący albę. Te dwa elementy najczęściej pomija się w skróconych opisach, choć należą do pełnego stroju.
Manipularz i welon na ramiona
Manipularz to wąska szarfa na lewym przedramieniu, znana z nadzwyczajnej formy rytu rzymskiego, a welon na ramiona (humeralny) używa się podczas błogosławieństwa Najświętszym Sakramentem. Welon nakłada się na kapę lub ornat, a jego końce służą do trzymania monstrancji.
Kolory szat liturgicznych w ciągu roku
Kolorystyka szat liturgicznych zależy od kalendarza liturgicznego. Zieleń towarzyszy okresowi zwykłemu, fiolet — Adwentowi i Wielkiemu Postowi, biel i złoto — okresom świątecznym, czerwień — Zesłaniu Ducha Świętego i wspomnieniom męczenników, róż — niedzielom Gaudete i Laetare, czerń — Mszy żałobnej. Zasady te określa Ogólne wprowadzenie do Mszału Rzymskiego.
Przewodnik po pozostałych poradnikach
Każdą z omówionych szat opisaliśmy osobno. O historii i kroju ornatu przeczytasz w historii ornatu, o motywach maryjnych w ornacie maryjnym, o dodatkach — birecie, mitrze i cingulum — w dodatkach do szat liturgicznych, a o wycenie haftu w ile kosztuje ornat haftowany. Pozostałe tematy: welon na ramiona, o pracowni DewoArt, jak dobrać komżę kapłańską i ministrancką, koszula kapłańska i koloratka oraz szaty liturgiczne na pogrzeb.
Najczęściej zadawane pytania
Ile jest podstawowych szat liturgicznych?
Do najważniejszych należą: alba, stuła, ornat, dalmatyka, komża, kapa, welon, biret, piuska i mitra.
Jaki kolor szat w danym okresie?
Zielony w okresie zwykłym, fioletowy w Adwencie i Wielkim Poście, biały i złoty na święta, czerwony na Zesłanie Ducha i męczenników, różowy w Gaudete i Laetare.
Jakie szaty są potrzebne do Mszy?
Do Mszy św. potrzebne są alba, stuła i ornat; diakon dodatkowo zakłada dalmatykę.
Gdzie kupić komplet szat?
W pracowni DewoArt kompletujesz ornaty, stuły, alby, komże, kapy i dalmatyki — gotowe lub na zamówienie.
